Reflecties Over Betrouwbaarheid En Validiteit Van De Verbindend Leidinggeven Spiegelreflector

Een HRM-verantwoordelijke vroeg me eens of ik de Verbindend Leidinggeven Spiegelreflector moest gebruiken om hun leiders te werven en te beoordelen, en ik zei: 'beter van niet'. Om vele redenen, waaronder: (i) veel meer dan een rol, is management een proces, uitgevoerd door de collectiviteit van managers; (ii) zoals alle werknemers, passen managers wel of niet bij een bepaalde plaats, tijd en omstandigheden; (iii) diversiteit binnen een leiderschapsteam kan heel krachtig zijn, als elk lid zich bewust is van de verschillen.

Toen een professionele coach, die overwoog om de Verbindend Leidinggeven Spiegelreflector in haar dienstenpakket op te nemen, mij benaderde met de vraag over betrouwbaarheid en validiteit, werden mijn onderzoeks sensoren getriggerd. Vooral die van generatief onderzoek. Zoals Ken Gergen het verwoordde in zijn bekroonde essay uit 2014: "Hoe zit het met onderzoek, niet als een spiegeling maar als een maken van de wereld? Dit is waar ik professionele VLS-gebruikers bewust van wil maken. Omwille van deze blog, in heldere taal geformuleerd.

Essentie van de Verbindend Leidinggeven Spiegelreflector

  • Ik was persoonlijk betrokken bij het ontstaan van de VL-beweging en de ontwikkeling van het instrument.
  • Het instrument is alleen ontworpen om reflectie en dialoog uit te lokken.
  • We beschouwen het meer als een interventie dan als een diagnose.
  • Belangrijk is daarom de instructie hoe het rapport te interpreteren - het is niet waar noch de waarheid; het is waar voor zover de persoon - na kennis te hebben genomen van de betekenis van de waarden - elementen of patronen of delen in het rapport herkent en van daaruit de reflectie start; degene die niet herkend worden, kunnen door anderen herkend worden, waarvoor dialoog waardevol is.
  • Bovendien kijken we naar een momentopname; een mogelijk begin van zelfonderzoek.

Over het "ideale" profiel

  • Wat we presenteren als het 'ideale leiderschaps profiel' is opzettelijk provocerend, om het bewustzijn aan te wakkeren.
  • Het ideale profiel is in eerste instantie gebaseerd op denkbeeldige leiderschapsprofielen en - later - door steekproeven met echte mensen in leiderschapsrollen, van wie we vonden dat ze voldeden aan onze voorwaarden om een verbindend leidinggevende te zijn.
  • Het ideale profiel is alleen ideaal als het werkt in een organisatie omgeving die 'past'; een sterke ondernemersstijl hebben in een conservatief systeem kan een brug te ver zijn.
  • De Verbindend Leidinggeven Spiegelreflector kan dus duidelijk maken waarom iemand met een bepaald profiel minder effectief is in de ene organisatiecontext en effectiever in een andere.

Betrouwbaarheid

  • De vertaling van profiel en bijbehorend gedrag naar de Spiral Dynamics Waardensystemen© (i.e. Graves theorie) is uitgevoerd door gecertificeerde SD-experts.
  • Betrouwbaarheid is hierbij ten eerste gebaseerd op de wetenschap achter Spiral Dynamics©, ten tweede op de helderheid van de woorden die gebruikt worden in de vraagstelling en ten derde op de methode van vraagstelling (de 10 punten distributie schaal).
  • De betrouwbaarheid van de woorden groeide vanzelf naar een punt van verzadiging, door opmerkingen, verwarring en vragen van respondenten; na 5000 tests kunnen we stellen dat misinterpretatie onbeduidend is geworden.
  • Een volgend niveau van betrouwbaarheid kan worden afgeleid uit de mening van de respondent of hij/zij zichzelf wel of niet herkent in het profiel; de complicatie is dat we niet herkennen wat we niet in onszelf zien, waardoor dit type betrouwbaarheid niet gemakkelijk te beoordelen is.
  • Uiteindelijk gaat het om de perceptie van de respondenten van de toegevoegde waarde van het instrument; niet formeel onderzocht; maar ook nul klachten ontvangen in dat opzicht; bovendien kan de echte waarde afhangen van het niveau van instructie vooraf, of uitleg achteraf; die soms aanwezig is en meestal gewoon door het instrument zelf wordt verzorgd.

Validiteit

  • Validiteit van de Verbindend Leidinggeven Spiegelreflector moet niet worden gezien als "het geven van een nauwkeurig of definitief profiel of voorkeur van de kandidaat".
  • Validiteit kan hier beter worden gezien als: "het doen van de query en het verwerken van het rapport is impactvol of zinvol voor de respondent - wanneer het in zekere zin dient als interventie".
  • Om de validiteit te onderzoeken zouden we de respondenten systematisch moeten ondervragen over hun reacties na het ontvangen van het rapport; dit is tot nu toe niet gedaan, ook om de reden dat we niet "ingrijpen in de interventie".
  • Wat ik persoonlijk kan zeggen, nadat ik honderden respondenten aan het werk heb gezien, is dat de Verbindend Leidinggeven Spiegelreflector aanzet tot bewustzijn, reflectie en het overwegen van persoonlijke ontwikkeling.

De Verbindend Leidinggeven Spiegelreflector als monitorinstrument

In de afgelopen drie jaar heb ik de VLS gebruikt als een monitoring tool naast mijn gecertificeerde Appreciative Inquiry cursus, en een meermalen verzorgde cursus Inclusief Leidinggeven.

  • Er is nog niet genoeg data; maar de resultaten tot nu toe lijken een bepaalde trend te laten zien, waarin het profiel van de respondent verschuift naar hogere niveau twee waarden (turquoise en geel).
  • Als geconcludeerd kan worden dat de training effect heeft, ondersteunt dit de betrouwbaarheid en mogelijk de validiteit van de Verbindend Leidinggeven Spiegelreflector, zoals gebruikt om 'voortgangsbewaking' te detecteren.
  • Wat niet kan worden geconcludeerd is de impact van de training op de dienst, of andere omstandigheden, of van het gebruik van de VLS zelf.

Conclusies & suggesties

Als je mij zou vragen om - voor je eigen toepassing - een conclusie of advies te verbinden aan het bovenstaande, dan zou ik zeggen:

  • Controleer de validiteit en betrouwbaarheid zoals beschreven in ieder geval voor je eigen profiel/rapport (N=1).
  • Als de tool gebruikt zou worden voor werving- of selectiedoeleinden, neem de resultaten dan niet eenzijdig aan, maar pas na goed overleg met de eigenaar van het rapport...
  • ...en dan nog, neem beslissingen op basis van wat je ziet in de persoon in plaats van wat je ziet in het rapport (aangezien Spiral Dynamics© inherent dynamisch is); waardeer altijd potentieel.
  • Gebruik gerust de freemium versie; deze heeft de volledige functionaliteit.
  • Overweeg uitgebreide expert rapporten, als u of de respondent diepere kennis nodig heeft.
  • Overweeg een versie voor professioneel gebruik namens uw bedrijf.
  • Als je onvoldoende kennis hebt van Graves Waardensystemen of Spiral Dynamics©, maak je dan geen zorgen: benader het instrument puur vanuit het oogpunt van een facilitator, en focus op de dialogische reflectie door de respondenten. *Als je jezelf beschouwt als deskundig op het gebied van Graves/SD, probeer dan zelf expert verslagen te schrijven van je kandidaten; je mag me er altijd een paar sturen voor reflectie en afstemming.

Persoonlijk gesproken is de belangrijkste bestaansreden van de Verbindend Leidinggeven Spiegelreflector het ondersteunen van mijn missie Humanisering van Organisatie; leiders die geïnteresseerd zijn in hun verbindende kwaliteiten, dragen aan die missie bij.

Cees Hoogendijk
26 februari 2024
Leestijd 6 minuten
Reflecties Over Betrouwbaarheid En Validiteit Van De Verbindend Leidinggeven Spiegelreflector
Foto: Sindre Fs